T.C. SOSYAL GÜVENLİK KURUMU BAŞKANLIĞI

SSK Sigorta Primleri Daire Başkanlığı (Devredilen)

SAYI : B.13.2.SSK.5.01.08.00/VIII- 031/ 668225 - 21.08.2006
KONU : Tecil ve taksitlendirme yetkilerinin artırılması ve
Tecil ve taksitlendirme işlemlerinde dikkat edilecek hususlar

GENELGE 16- 381 Ek

I - GENEL AÇIKLAMALAR:

Bilindiği gibi, müteaddit tarihlerde yayımlanan Genelgeler ve Genel Yazılarda tanınan tecil ve taksitlendirme yetki sınırları içinde gerek Sigorta İl/Sigorta Müdürlüklerimizce, gerekse Genel Müdürlüğümüzce karara bağlanacak olan tecil ve taksitlendirme işlemlerinde uyulması gereken hususlar belirtilmiştir.

Yine bilindiği gibi, 16-180 Ek sayılı Genelgede; " Tecil ve taksitlendirme istemlerinin öncelikle Yönerge ekleri arasında bulunan "Tecil ve Taksitlendirme Talep Formu" ile yapılmasının ve formun eksiksiz olarak doldurulmasının sağlanması ve işverenin 6183 sayılı Yasanın 48. maddesinde sözü edildiği şekilde "zor" duruma düşüp düşmediğinin bu formda yer alan bilgilere dayanılarak değerlendirilmesi, borçlunun yalnızca bir dilekçe ile başvurması durumunda ise söz konusu formun içerdiği bilgiler, bu dilekçede bulunmuyorsa borçlunun zor duruma düşüp düşmediğine ünitece karar verilmesi ve bu hususunda bildirilmesi" gerektiği açıklanmıştır.

Hal böyle olmakla birlikte, gerek Ünite yetkisinde olan, gerekse Genel Müdürlüğümüze aktarılan tecil ve taksitlendirme taleplerinde, borçlunun zor duruma düşüp düşmediğinin işverenin mali yapısına ve gelir gider dengesine dayalı sayısal verilere bakılmaksızın subjektif değerlendirmeler yapıldığı veya bu husususun değerlendirmelerde hiç dikkate alınmadığı gözlemlenmiştir.

Öte yandan, zaman içinde değişen ekonomik gelişmeler karşısında tecil ve taksitlendirme yetkilerinin yeniden düzenlenmesine gerek duyulmuştur.

Bu bağlamda, Kurumun prim ve diğer alacaklarının 6183 sayılı Kanunun 48 inci maddesi hükmüne istinaden tecil ve taksitlendirilmesi işlemlerinde uygulamada birliğin sağlanması için bundan böyle aşağıda belirtildiği şekilde işlem yapılacaktır.

II- TECİL VE TAKSİTLENDİRME YETKİLERİ:

Kurumumuza süresinde ödenmeyen prim ve diğer alacaklarının takip ve tahsilinde 6183 sayılı Kanunun 48 inci maddesine göre yapılacak tecil ve taksitlendirme işlemlerinde tecil ve taksitlendirme yetkilerinin artırılması hususunda alınan Yönetim Kurulumuzun 14.06.2006 tarih, VIII/293 sayılı kararına göre;

Sigorta İl/Sigorta Müdürlüklerimizin Büyükşehir belediyesi sınırları içinde olup olmadığı, işyeri ve sigortalı sayıları dikkate alınarak tecil ve taksitlendirme yetkileri yeniden belirlenmiş olup, yetki tutarları "6183 Sayılı Kanunun 48 İnci Maddesine Göre Yapılacak Tecil Ve Taksitlendirme İşlemlerinde Yetki Tutarlarını Gösterir Tablo" da (Ek-1) gösterilmiştir.

Sigorta İl/Sigorta Müdürlüklerimizce sözkonusu yetkilerinin kullanılmasında her bir borç türü (sigorta primi, işsizlik, idari para cezası vd.) ve tutarı itibariyle değerlendirme yapılacaktır.

III- TECİL VE TAKSİTLENDİRME BAŞVURULARININ DEĞERLENDİRİLMESİ:

Kurumumuz Yönetim Kurulunun 24.8.2005 tarih VIII/754 sayılı kararı ile;

6183 sayılı Kanunun 48. maddesine göre yapılacak tecil ve taksitlendirme işlemlerinde;

1-İşverenin taksit talebinde bulunduğu tarihten geriye doğru son iki yıl içinde Kuruma olan borçlarının 6183 sayılı Kanunun 48. maddesine göre en fazla üç kez taksitlendirilmesi, son iki yıl içinde dördüncü kez taksit talebinde bulunan işverenlerin ise, bu taleplerinin değerlendirilebilmesi için Kanunun 10. maddesinde belirtilen teminatları göstermesinin yanı sıra 11.madde uyarınca muteber (güvenilir, borç ödemede iyi niyetli ve mali durumu iyi) bir şahsı müteselsil kefil ve müşterek müteselsil borçlu gösterdiklerine dair noterden tasdikli şahsi kefalet senedini ibraz etmeleri,

2-Ayrıca, 6183 sayılı Kanunun 48. maddesine göre yapılacak tüm tecil ve taksitlendirme işlemlerinde, amme borcunun vadesinde ödenmesi veya haciz tatbiki ya da haczolunmuş malların paraya çevrilmesinin, borçluyu çok zor duruma düşüreceğine (borçlunun işine devam edemeyecek veya işini tasfiye edecek hale gelmesine) ilişkin değerlendirmeye esas olmak üzere "Tecil ve Taksitlendirme Talep ve Değerlendirme Formu"nun arka sayfasında yer alan işverenin mali durumuna ilişkin bilgilerin eksiksiz olarak doldurulması,

Yine, "Görüşme ve İşlem Kağıdı" üzerinde ilgili Ünite yetkililerince, işverenin çok zor duruma düşüp düşmeyeceğine ilişkin kanaatlerinin açık ve net bir şekilde belirtilmesi,

Uygun görülmüştür.

Buna göre, işverenlerin Kurumumuza olan borçlarının 6183 sayılı Kanunun 48. maddesi kapsamında tecil ve taksitlendirilmesi taleplerinde,

2.1- Son iki yıl içinde yapılan tecil ve taksitlendirme sayısı:

Anılan Yönetim Kurulu kararı uyarınca, işverenlerin Kurumumuza olan borçlarının taksitlendirilmesi taleplerine ilişkin başvuruları üzerine ünitece öncelikle söz konusu borcun takip ve tahsiline ilişkin daha önce yürütülen işlemler araştırılarak;

Tecil ve taksitlendirme talep tarihinden itibaren geriye doğru son 2 yıl içerisinde 6183 sayılı Kanunun 48. maddesine göre 3 defa taksitlendirme yapılmış, ancak yükümlülüklerin yerine getirilmemesi nedeniyle bozulmuş ve işverence 4 üncü defa taksitlendirme talebinde bulunulmuş ise bu talebin değerlendirilebilmesi için anılan Kanunun 10. maddesinde belirtilen teminatları göstermesinin yanı sıra, 11. madde uyarınca muteber bir şahsı kefil ve müşterek müteselsil borçlu gösterdiklerine dair noterden tasdikli şahsi kefalet senedi ibraz etmeleri istenilecektir.

Son iki yıl içerisinde yapılmış olan tecil ve taksitlendirme sayısının tespitinde sadece 6183 sayılı Kanunun 48 inci maddesine göre yapılan tecil ve taksitlendirme işlemleri dikkate alınacağından, özel kanunlara (örneğin 5458 sayılı Kanun) istinaden yapılan taksitlendirme/yapılandırma/uzlaşma gibi işlemler dikkate alınmayacaktır.
Son iki yıl içinde yapılan tecil ve taksitlendirme sayısının tespitinde, yükümlülükleri yerine getirilen (bozulmamış olan) tecil ve taksitlendirme işlemleri de dikkate alınmayacaktır.

2.2- Borçlunun çok zor durum halinin incelenmesi:

6183 sayılı Kanunun 48 inci maddesinde, "Amme borcunun vadesinde ödenmesi veya haczin tatbiki veyahut haczolunmuş malların paraya çevrilmesi amme borçlusunu çok zor duruma düşürecekse (…) " hükmü yer almış olmakla birlikte, çok zor durum halinin tespitine ilişkin yöntem düzenlenmemiştir.

Ancak, anılan Yönetim Kurulu kararı ile, 6183 sayılı Kanunun 48 inci maddesine istinaden yapılacak olan tecil ve taksitlendirme işlemlerinde borçlunun çok zor duruma düşüreceğine (borçlunun işine devam edemeyecek veya işini tasfiye edecek hale gelmesine) ilişkin değerlendirmeye esas olmak üzere "Tecil ve Taksitlendirme Talep ve Değerlendirme Formu"nun arka sayfasında yer alan işverenin mali durumuna ilişkin bilgilerin eksiksiz olarak doldurulması uygun görülmüştür.

Buna göre;

1- Kamu ve özel sektör ayırımı yapılmaksızın tecil ve taksitlendirme talebinde bulunan tüm borçlularca "Tecil ve Taksitlendirme Talep ve Değerlendirme Formu" nun arka sayfasında yer alan mali duruma ilişkin bilgiler eksiksiz olarak doldurulacaktır.

2- Anılan formun bu şekilde temin edilmesinden sonra Ünitelerimizce tecil ve taksitlendirme talebinde bulunan borçluların çok zor duruma düşüp düşmediğinin tespiti amacıyla formda bildirilen bilgiler esas alınarak aşağıdaki formüle göre rasyosu hesaplanacaktır.

"Kasa+Banka+Kısa ve Uzun Vadeli Alacaklar / Kısa ve Uzun Vadeli Borçlar"

Yapılacak hesaplama sonucunda bulunan rasyonun 1,5 ve altında olması halinde, bu durum borçlu açısından "çok zor durum" hali olarak kabul edilecektir.

Tecil ve taksitlendirme talebinde bulunan işverenlerin "Tecil ve Taksitlendirme Talep ve Değerlendirme Formu" ile beyan ettikleri bilgilerinin doğruluğu konusunda ihbar, şikayet veya bariz bir şüphe olması durumda Ünite amirlerince Sigorta Yoklama Memurları vasıtasıyla formda yer alan bilgilerin doğru olup olmadığı konusunda gerekli araştırma yaptırılabilecektir.

Yine, sigorta il/sigorta müdürlüklerimizde tecil ve taksitlendirmeye konu alacağın tutarına göre sigorta il/sigorta müdürü veya müdür yardımcı ya da görüşme yapma yetkisi verilmiş diğer ilgili personel tarafından borçlu ile tecil ve taksitlendirme talebine ilişkin olarak mutlaka "Görüşme ve İşlem Kağıdı" düzenlenecek ve anılan forma yapılan görüşmede borçlunun "çok zor duruma" düşüp düşmeyeceğine ilişkin kanaat açık ve net bir şekilde yazılacaktır.

IV- TECİL VE TAKSİTLENDİRMELERE İLİŞKİN KADEMELİ ÖDEME PLANI TALEPLERİ:

Bilindiği üzere, 16-180 Ek sayılı Genelgenin "F- Diğer Hususlar" başlıklı bölümünde;

"Borçludan öncelikle borçlarını eşit taksitlerle ödeyecek şekilde ödeme planı alınması, kademeli ödeme planında ısrar edilmesi halinde, borçlunun önerdiği ödeme planının (taksitlerini eşit olarak ödeyemeyecek durumda olduğuna kanaat getirilmesi kaydıyla ve bu konudaki Ünite görüşü de belirtilmek suretiyle ) gönderilmesi"

16-243 Ek sayılı Genelgede ise; Belediyelerin borçlarının kademeli ödeme planına göre taksitlendirilmesindeki 24 ay eşit taksit uygulamasında ısrar edilmeyerek; borçların en fazla 24 ayda tahsiline imkan verecek şekilde, başlangıçtaki taksit tutarlarının eşit taksitler halinde hazırlanmış ödeme planındaki taksit tutarının %50'sinden az olmayacak şekilde yapılan kademeli ödeme planının da değerlendirmeye alınması Yönetim Kurulumuzun 23.03.2001 tarih, VII/773 sayılı kararı ile uygun görüldüğü,

Açıklanmış bulunmaktadır.

Ünitelerimizden alınan yazılardan, kamu sektörüne ait işyerlerinin borçlarının kademeli olarak taksite bağlanmasında başlangıçtaki düşük tutulan taksit tutarlarının sayısının belirlenmesinde farklı uygulamaların yapıldığı, yine özel sektöre ait işyerlerine ise bazı Ünitelerimizce kademeli ödeme planı yapılmadığı, bazı Ünitelerimizce başlangıçtaki taksit tutarlarının çok düşük veya taksit sayılarının fazla tutularak kademeli ödeme planına bağlandığı gözlemlenmiştir.

Uygulamadaki farklılığın giderilmesi amacıyla Kurumumuz Yönetim Kurulunun 21.10.2004 tarih VIII-1958 sayılı kararı ile, işverenlerce 6183 sayılı Kanunun 48 inci maddesine göre tecil ve taksitlendirme talebinde bulunulması halinde, kamu ve özel sektör ayırımı yapılmaksızın, taksite bağlanmış olan aylık taksit tutarlarının en fazla başlangıçtaki 6 taksitinin, eşit taksitler halinde ödenecek şekilde hazırlanacak ödeme planındaki taksit tutarının %50 sinden az olmamak kaydıyla kademeli olarak taksitlendirilmesi uygun görülmüştür.

Bu itibarla, bu güne kadar olduğu gibi 6183 sayılı Kanunun 48 inci maddesine göre tecil ve taksitlendirme işlemlerinde öncelikle borçlulardan borçlarını eşit taksitler halinde ödeyecek şekilde ödeme planı alınması, kademeli ödeme planında ısrar edilmesi halinde ise, resmi ve özel sektör ayırımı yapılmaksızın kademeli ödeme planının Ünitece uygun görülüp "Görüş ve İşlem Kağıdına" bu konudaki kanaatin belirtilmesi suretiyle, eşit taksitlere bölünmüş ödeme planındaki, en fazla ilk 6 taksitin, taksit tutarının %50 sinden az olmamak kaydıyla kademeli olarak taksitlendirilmesi mümkün bulunmaktadır.

Örneğin, Kurumumuza A işyerinden dolayı 12.000,00 YTL borcu bulunan bir işverenin, ilk 6 ayı düşük olmak suretiyle 12 ay tecil ve taksitlendirme talebinde bulunması ve Ünitece bu talebin uygun görülmesi halinde, ödeme planındaki taksit tutarları aşağıda gösterildiği şekilde kademeli olarak düzenlenecektir.

1. TAKSİT 500,00 YTL
2. TAKSİT 500,00 YTL
3. TAKSİT 500,00 YTL
4. TAKSİT 500,00 YTL
5. TAKSİT 500,00 YTL
6. TAKSİT 500,00 YTL
7. TAKSİT 1. 500,00 YTL
8. TAKSİT 1. 500,00 YTL
9. TAKSİT 1. 500,00 YTL
10. TAKSİT 1. 500,00 YTL
11. TAKSİT 1. 500,00 YTL
12. TAKSİT 1. 500,00 YTL

V- BAŞKANLIĞA AKTARILAN TECİL VE TAKSİTLENDİRME TALEPLERİ:

Sigorta İl/Sigorta Müdürlüklerinin yetkilerini aşan tecil ve taksitlendirme taleplerinin Genel Müdürlüğe aktarılmasında uyulması gereken usul ve esaslar muhtelif tarihli Genelgeler (16-93 Ek, 16-96 Ek, 16-108 Ek, 16-134 Ek, 16-180 Ek) ve Genel Yazılar (24.2.1995 tarih, 151269 sayılı, 8.9.2000 tarih 634752 sayılı) ile açıklanmış olmasına rağmen söz konusu Genelgeler ve Genel Yazılara uyulmadığı, buna bağlı olarak da gereksiz emek ve zaman kaybına neden olunduğundan, bundan böyle Genel Müdürlüğümüze gönderilecek tecil ve taksitlendirme taleplerinde bu Genelgede belirtilen açıklamalarda dahil olmak üzere, daha önce yayımlanmış olan Genelge ve Genel Yazılarda belirtilen esaslara uyulmasına özen gösterilecektir.

Ayrıca, bundan böyle gerek Sigorta İl/Sigorta Müdürlüklerinin yetkileri dahilinde yapılacak, gerekse yetki aşımından dolayı Genel Müdürlüğümüze gönderilecek olan tecil ve taksitlendirme taleplerinde, ekte örneği (Ek-2) yer alan "Tecil ve Taksitlendirme Bilgi Formu" nun tüm bölümleri eksiksiz olarak doldurulacak ve tanzim eden personel tarafından imzalanıp kaşelenecektir.

Bilgi edinilmesini, gereğinin buna göre yapılmasını rica ederiz.

Ek: 1- Yetki Tutarlarını Gösterir Tablo
2-Tecil ve Taksitlendirme
Bilgi Formu